Erkende info over overprikkeling door hersenletsel. Gemaakt door de deskundigen van Hersenletsel-uitleg.nl Erkende patiëntenbelangenorganisatie voor dit probleem. Winnaar Gouden Speld Verdienste opvallend goed werk NAH

Wat is overprikkeling

NB! Deze pagina valt onder copyright © omdat de inhoud komt van de enquêtes van Hersenletsel-uitleg en persoonlijke mededelingen uit de doelgroep.© en *= Copyright = kopieer deze tekst niet. We willen u graag helpen met tekst voor uw website!

 

Uitputtende situatie met neurologische oorzaak

Op basis van onderzoek is de definitie Overprikkeling door Hersenletsel verder aangescherpt. Daarmee is de volgende definitie ontstaan:

Definitie

 

Overprikkeling door hersenletsel is een toestandsbeeld van een uitputtende situatie die een neurologische oorsprong kent en die ontstaat als er meer cognitieve, emotionele en zintuiglijke (inclusief proprioceptieve en vestibulaire) informatie (in de vorm van prikkels) wordt ontvangen dan de hersenen kunnen verwerken. 
Het kan resulteren in:

  • algemene neurovegetatieve disbalans* (autonome zenuwstelsel) met een fight, flight of freeze reactie en/of
  • een kortdurende of langdurige verergering van neurologische en cognitieve hersenletsel klachten en/of
  • een kortdurend of langdurig presenteren van neurologische en cognitieve hersenletsel klachten.


E
r kunnen enkelvoudige klachten zijn of combinaties van neurovegetatieve, neurologische, cognitieve of emotionele hersenletselklachten

De ernst van de klachten kan fluctueren afhankelijk van de hoeveelheid prikkels en al dan niet gestapelde prikkels en wisselende dag-energie. De ernst van de klachten kan individueel verschillen en beïnvloed worden door locatie en ernst van het hersenletsel, algemene lichamelijke en geestelijke conditie, persoonlijkheidskenmerken, ontwikkelingsstoornissen of angststoornissen en in het bijzonder ook bijkomende aandoeningen van de zintuigen al dan niet acuut ontstaan of zich langzaam ontwikkelend en bijvoorbeeld medicatiegebruik.

 

definitie neurovegetatieve klachten = ziekteverschijnselen die kunnen ontstaan, wanneer het zenuwstelsel dat zelfstandig (buiten de wil om) zorgt voor het aansturen van verschillende organen, is ontregeld.  

De gezonde hersenen filteren deze prikkels zodat alleen de belangrijke prikkels worden doorgegeven om je bewust van te worden. De anderen worden automatisch verwerkt. Maar bij overprikkeling neem je elke prikkel bewust waar. Stel je dat eens voor!

Met het publiceren van het eindrapport werd de definitie bekend gemaakt!


Ziektebeeld

Tot we een betere naam hebben die alle aspecten van onderstaande definitie bevat, noemen we het: hersenletsel gerelateerd Ziektebeeld door Zintuiglijke Overprikkeling, eventueel af te korten tot h-ZZO, voor hen die daadwerkelijk fysiek ziek worden van zintuiglijke prikkels. Tot de klachten van een enkele overprikkeling uitdoven kan het lang duren. Uit onderzoek blijkt dat dit dagen, weken, maanden en soms, - bij sommigen - jaren kan duren.

De meest in het oog springende klachten zijn de neurologische uitvalsverschijnselen, die tijdelijk (kortdurend of langdurig) kunnen optreden.

Wanneer men geconfronteerd wordt met een overdaad aan zintuigelijke prikkels leidt dit bij mensen met Niet Aangeboren Hersenletsel tot onder meer tijdelijke veranderingen in de aansturing van spiergroepen vanuit hersenzenuwen. Dit is voor anderen merkbaar doordat men dan ongearticuleerd en/of haperend praat, moeite heeft zijn evenwicht te bewaren, niet meer goed kan lopen. Men kan misselijk worden, gaan overgeven, krachtsverlies bemerken.

 

Men raakt door overprikkeling en optredende klachten vermoeid en bij vermoeidheid neemt de ernst van de klachten toe en kunnen er weer nieuwe klachten tijdelijk ontstaan.

Het herstel van het tijdelijke ziektebeeld ontstaan uit zintuiglijke overbelasting kan weken, maanden en – soms en voor sommigen – jaren duren.

[*bron onderzoek overprikkeling bij niet aangeboren hersenletsel]


Ernstig onderschat probleem

Overprikkeling door hersenletsel is een ernstig en onderschat probleem. Het is voor ontelbaar veel mensen een chronisch en invaliderend niet zichtbaar gevolg van hersenletsel. Niet te vergelijken met gewone geluidshinder of met hyperacusis. Soms komen er wel mengbeelden voor met hyperacusis en tinnitus. Overprikkeling is weliswaar een gevolg, maar bewezen een ziektebeeld op zich. Bij hersenletsel is er iets duurzaam beschadigd in de hersenen. Als na ongeveer twee jaar na het letsel de overprikkeling niet verminderd is, dan is de prognose helaas dat iemand er mee moet leren leven...Er zijn ook mensen met hersenletsel die iets lichtere klachten beschrijven. Ieder mens en letsel verschilt. Bron Onderzoek overprikkeling bij NAH en Onze enquêtes Alle tekst valt onder copyrightbeleid! Licenties zijn altijd bespreekbaar©


Isolerend en sociaal invaliderend

Overprikkeling voor geluid en visuele informatie is het meest voorkomend maar zoals ons eigen onderzoek aantoont, staat het nooit op zichzelf*. Wanneer je geluiden rondom je niet meer kunt filteren ontstaat een golf van geluid die je voortdurend overspoelt. Uiterst vermoeiend, uitputtend, ziekmakend en voor velen daardoor de enige reden en énige uitweg om zo veel mogelijk in de rust van de veilige eigen omgeving te blijven om niet continu ziek te zijn. Als de omgeving de persoon met hersenletsel aanmoedigt om tóch vol te houden, kunnen klachten versterken en dat kan leiden tot chronisch ziek worden.
Uit 57 van de 142 vragen van het onderzoek naar overprikkeling blijkt dat mensen sociaal contact moeten verminderen om overprikkeling te voorkomen. Uit 73 van de 124 vragen blijkt dat de respondenten overprikkeling niet kunnen voorkomen. Uit alle vragen bleek de ernstig bemoeilijkte participatie op alle fronten.


We doen een appèl op omstanders, artsen en andere behandelaars zich in te lezen in de ernst van de klachten/gevolgen. Zie de pagina gevolgen wat de uitingen van overprikkeling kunnen zijn. Bron Onderzoek overprikkeling bij niet aangeboren hersenletsel en onze enquêtes 2016 Alle tekst valt onder copyrightbeleid! Licenties zijn altijd bespreekbaar©

 

Sensorische (zintuiglijke) cognitieve en emotionele overprikkeling

Sensorisch overprikkeling of zintuiglijke overprikkeling houdt in dat alle informatie die via de zintuigen de hersenen bereiken niet of slecht gefilterd worden. Zo komen bijvoorbeeld achtergrondgeluiden even hard binnen als de stem van je gesprekspartner - wat leidt tot een ziekmakende brij van geluiden. Het licht kan als te fel worden ervaren. De lichtweerkaatsing is zo opvallend aanwezig dat iemand zich daar niet voor kan afsluiten. De letters van tekst en een beeldscherm bekijken kunnen binnen zeer korte tijd ziekmakend zijn. Bij visuele overprikkeling kan iemand zo veel details bewust waarnemen dat dat gewoon teveel is voor het brein.


© Bron onderzoek overprikkeling bij niet aangeboren hersenletsel  en Onze enquêtes 2016 Alle tekst valt onder copyrightbeleid! Licenties zijn altijd bespreekbaar© We willen gráág helpen met tekst voor uw website!

Cognitieve overprikkeling houdt in dat alles wat met het denken en leren en onthouden te maken heeft overprikkeld kan zijn. Lees verder. Eigen gedachten, wat er gezegd wordt, wat je moet onthouden, een te volle agenda, taken snel moeten doen, twee dingen tegelijk doen, het tempo waarin je informatie moet verwerken en de hoeveelheid informatie die je aangeboden krijgt kunnen uiterst vermoeiend en zelfs ziekmakend zijn. Dit kan leiden tot een situatie waarin de ernst van de overprikkeling wordt onderschat door zorgprofessionals die onvoldoende getraind zijn hierop alert te zijn.© Bron onderzoek overprikkeling bij niet aangeboren hersenletsel  en Onze enquêtes 2016 Alle tekst valt onder copyrightbeleid! Licenties zijn altijd bespreekbaar© We willen gráág helpen met tekst voor uw website!

 

Emotionele overprikkeling
Vanwege overbelasting in het brein kan iemand kwetsbaarder in de emoties worden.
Iemand moet meer moeite doen om emoties te reguleren maar is door de overprikkeling al te moe. Huilen door de extreme vermoeidheid en niet als uiting van verdriet. Reacties kunnen emotioneler zijn of wat kortaf of snauwend. Iemand kan een versterkt invoelend vermogen hebben. Emotioneel kunnen worden bij het inleven in een ander en meeleven met een ander. Iemand kan prikkelbaar en boos worden, tot agressie aan toe uit onvermogen en overbelasting. Dit is lange tijd miskend geweest. Iemand trekt als het ware aan de noodrem om ergere klachten te voorkomen. Wie dit alleen duidt als ongewenst gedrag zal zich moeten verdiepen in ons eindrapport onderzoek naar overprikkeling. Uitingen verschillen per persoon.© We hebben een specifieke pagina over deze uitingsvorm. Bron onderzoek overprikkeling bij niet aangeboren hersenletsel  en Onze enquêtes 2016 Alle tekst valt onder copyrightbeleid! Licenties zijn altijd bespreekbaar© We willen gráág helpen met tekst voor uw website!

 

Deze zintuigen kunnen overprikkelen:*

(copyright Bron Onze enquêtes 2016.)

  • gezichtsvermogen / zien: Licht, patronen, kleuren, flitsende beelden, lichtweerkaatsing, bewegende beelden. schaduwen, patronen, wisselingen schaduw en zon, overdaad aan spulletjes zien of een drukke inrichting zien, veelheid van letters of ondertiteling. Bij visuele overprikkeling kan iemand de balans verliezen.
  • gehoor / horen: Geluid, achtergrondgeluid, geen gesprek kunnen voeren in rumoer, ritmische geluiden zoals theelepels in een glas, of het spelen met een ring, het tikken met een pen, kinderspeelgoed horen, hoge stemmen en hoge geluiden, basgeluiden en bromtonen. ©
  • tastzin / voelen: Je kleding voelen, aanrakingen, trillingen en bastonen voelen.
  • reukzin / ruiken: Elke geur kan versterkt binnen komen. Lichaamsgeuren, parfum , after-shave, etensgeuren.©
  • smaakzin / proeven: Smaak kan versterkt zijn. (Door hersenletsel kan ook de smaak wegvallen maar dat valt niet onder overprikkeling)©
  • nociceptie / pijn voelen: De pijnbeleving kan versterkt zijn. ©
  • thermoceptie / warmte of kou voelen: Koude of warmte kunnen overprikkelen. ©
  • positiezin /proprioceptie en  het vestibulaire systeem evenwichtszin / evenwicht: Hieronder vallen ook bewegingen en lichaamshouding bewustzijn. Bewogen worden (zoals in een auto of bus of rolstoel), snelle bewegingen zien of voelen. ©

 

Waar in de hersenen?

Het gezonde brein ontvangt miljarden prikkels van de zintuigen en eigen gedachten, filtert en codeert ze qua belangrijkheid en remt andere prikkels af. Daarin zijn hersenstructuren actief zoals de hersenstam, de thalamus (met diverse kernen voor specifieke prikkels), de thalamische reticulaire kern (TRN), de basale ganglia (inclusief het striatum), de hypofyse, de amygdala en de hersenschors, met name de (prefrontale cortex) frontaalkwab. (2016) Alle tekst valt onder copyrightbeleid!©

Bij de prikkeloverdracht zijn de grote hersencellen (neuronen) en tussenliggende cellen (interneuronen) betrokken. En neurotransmitters: glycine en GABA om te remmen en glutamaat e.a. om prikkels door te geven.

Bij een beschadigd brein zijn er miljoenen andere factoren die een rol spelen*.

Bron onze enquêtes(2016) Alle tekst valt onder copyrightbeleid!

Uit het onderzoek overprikkeling blijkt:

Een veelheid aan klachten lijkt zijn oorsprong te vinden in de oudere delen van ons zenuwstelsel zoals de hersenstam met het reticulaire netwerk, cerebellum en  middenhersenen. Wanneer structuren in de samenstellende delen van neurale netwerken verstoord of beschadigd zijn, kan dit leiden tot uitvalsverschijnselen en daarmee klachten en afwijkende ervaringen wanneer compensatie niet (meer) mogelijk is. Bij een hoge of bij een veranderde input in sensorcellen van zintuigorganen kan dit leiden tot uitvalsverschijnselen in de “oer”systemen tussen sensorcellen en neurale netwerken.
Dit zagen we bijvoorbeeld terug in de scores op vragen naar wat men ervaart wanneer men in gezelschap is van mensen die door elkaar heen praten*. Bron Onderzoek naar overprikkeling NAH (zie voetnoot 1.)

 

Een wetenschappelijk onderzoek (zie voetnoot 2) onderzocht of de auditief-visuele integratie-resultaten voor een groep van mensen met hersenletsel dezelfde scores opleverden voor een groep van mensen zonder hersenletsel.

Er werd gekeken naar de beschadigde hersengebieden bij mensen met meervoudige sensorische integratieproblematiek (MSI) na een CVA /beroerte. De resultaten worden voorzichtig benoemd: "geven aanwijzingen / er is een indicatie" dat deze patiënten vaker letsel hadden in de linker hersenhelft,  hersenstam / kleine hersenen of in de linker caudate, linker pallidum, linker putamen, linker thalamus, linker insula, linker gyrus postcentralis (achterste centrale winding) en gyrus precentralis (voorste centrale winding), linker centrale operculaire cortex, linker amygdala en linker orbitale frontale cortex in de voorhoofdskwab (OFC). 


We hebben 1200 mensen in onze Facebookgroep voor mensen met overprikkeling ten gevolge van hersenletsel gevraagd waar hun letsel zit in de hersenen. Evenveel mensen gaf letsel links aan als rechts. Voorts werd elk hersengebied genoemd.

Een ander wetenschappelijk onderzoek mat de veranderingen in de pupil bij mensen met hersenletsel in rumoer. (voetnoot 3) Samen met een onderzoek naar auditieve veranderingen bij mensen met hersenletsel (voetnoot 4) kunnen we puzzelstukjes leggen van een complex handicap in het brein door hersenletsel.

 

Goede filmpjes over overprikkeling (uitleg en simulatie)

Deze filmpjes zijn door Hersenletsel-uitleg gemaakt in de eerste jaren ons bestaan (oud logo) met een NAH-getroffene die al 30 jaar geïsoleerd leeft. Ze kan niet deelnemen aan de maatschappij. De filmpjes kunnen te heftig zijn voor mensen die zelf aan overprikkeling lijden.

Alle tekst valt onder copyrightbeleid! We willen gráág helpen met tekst voor uw website!

Film

Een campagnefilmpje van de Hersenstichting:

Kapotte filtering

Alle prikkels komen met dezelfde kracht binnen, belangrijke en onbelangrijke. Zonder filter. Alle prikkels staan in de 'file' tot ze - te traag - verwerkt worden. Wat kapot is kan niet getraind worden. Bij een beschadigd brein is er iets duurzaam veranderd in het brein en zijn verbindingen verbroken.

 

Omleiding = vertraging

Als de prikkels door de hersencellen om het letsel geleid moeten worden, vindt er vertraging plaats in het waarnemen. Dat is niet alleen als er een focaal, plaatselijk letsel is (letselhaard) maar ook bij diffuus letsel, verspreid over de hersenen.

Het duurt ook langer voordat prikkels geïnterpreteerd worden. Dat is een van de redenen waardoor iemand met hersenletsel overspoeld kan worden door prikkels. Dit wordt vertraagde informatieverwerking genoemd. Er staan meer prikkels in de wachtstand dan er verwerkt kunnen worden. Zoals een pc die vastloopt als er geen snelle processor in zit. De hersenen zijn dan continue prikkels aan het verwerken.©

 

Gefragmenteerde waarneming - hyperselectie

Veel mensen met overprikkeling door hersenletsel nemen elk los detail waar. Het is lastig om verbanden te zien tussen details en om het geheel te zien, te overzien of te beluisteren.

Dat kan zowel op het auditieve als visuele vlak zo zijn. Zolang er één geluidsprikkel wordt aangeboden, het gesprek centraal is en er geen muziek op de achtergrond speelt, is er geen probleem met geluid. Maar is er geroezemoes op de achtergrond of heftiger achtergrondgeluiden dan loopt het spaak in de verwerking van de prikkels. Dit kan ook op het visuele vlak gebeuren; details bewust waarnemen. Mensen kunnen het niet negeren en zien ongewild alle details. Van elke druppel op de voorruit van de auto bij regen én de ruitenwisser tot ieder individu in een grote groep en elk steentje op een kasseienweg. © Bron onze enquêtes (2016) Alle tekst valt onder copyrightbeleid

 

Vervormde verwerking

Hyperacusis, te veel horen, cerebrale visus stoornissen CVI, dubbelzien, wisselend scherp zien, dieptes die immens kunnen worden of juist niet, ruimtes kunnen groter geobserveerd worden of juist kleiner. Agnosie, niet de juiste betekenis weten van bijvoorbeeld voorwerpen, geluiden en geuren, valt ook onder vervormde verwerking.©

Lees meer over CVI en Agnosie

 

Ons onderzoek is afgerond!

Er komen helaas nog wat extra kosten bij het onderzoek dat we 15 februari gepubliceerd hebben.

Doneer voor vervolgonderzoek naar overprikkeling!
Bankrekeningnummer NL14 RBRB 0706 3888 95 

T.n.v. Stichting Foundation for Brain Injury Explanation. O.v.v. "onderzoek overprikkeling."

 

Bronvermelding / Voetnoten

1. Onderzoek Overprikkeling door Onderzoeksbureau Soffos in samenwerking met Hersenletsel-uitleg (2021) Hoe beïnvloedt overprikkeling het leven van mensen met Niet Aangeboren Hersenletsel?

2. Van der Stoep, Nathan, Van der Stigchel, S., Van Engelen, R. C., Biesbroek, J. M., & Nijboer, T. C. W. (2019). Impairments in Multisensory Integration after Stroke. Journal of Cognitive Neuroscience, 31(6), 885–899. https://doi.org/10.1162/jocn_a_01389

Geraadpleegd van http://cognet.mit.edu/journal/10.1162/jocn_a_01389

Thomas Koelewijn1, Jose A. P. van Haastrecht 1, and Sophia E. Kramer 1 (Oct 2018). Pupil Responses of Adults With Traumatic Brain Injury During Processing of Speech in Noise.   https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC6277755/   

4 Kitty Jurrius (Associate Lector); Sofie van Wessel (Docent); Jose van Haastrecht; Nadieh Fernhout (Student); Thamar Steenmeijer (Student) (2017) Geluiden zijn niet meer hetzelfde: niet-aangeboren hersenletsel en auditieve verwerking vanuit patiëntperspectief

* Team Hersenletsel-uitleg eigen enquêtes onder 1200 mensen met ernstige overprikkelingsklachten door hersenletsel. Strikte auteursrecht handhaving